Seçime sayılı günler kala partilerin son durumu

Partilerin son durumu

7 Haziran genel seçimlerine sayılı günler kala siyasi partilerin son durumu değerlendirildi

Radikal 3 büyük kamuoyu araştırma şirketine partilerin şu ana kadar ki performansını, bunun seçmene yansımasını ve önümüzdeki sürece dair beklentileri analiz ettirdi.Analizde kullanılan veriler 15 Mayıs'a kadar yapılan araştırmaları kapsıyor. Dolayısıyla HDP'ye yönelik bombalı saldırılar vb. gelişmelerin nasıl yansıdığı yeni araştırmalarda ortaya çıkacak.

KİLİT DİNDAR KÜRT SEÇMENLER

Bu zaman diliminde ortaya çıkan verilere göre; KONDA araştırmalarında HDP barajı aşacak gibi gözükürken AK Parti'nin milletvekili sayısı değişiyor. MetroPOL'ün araştırmasında ise HDP baraja takılırken AK Parti yüzde 43 bandında ve CHP ile MHP'de hafif yükselişler var. GENAR'ın anket ve araştırma verileri ise seçimim Kürt dindarların belirleyeceği yönünde.

İşte 3 büyük kamuoyu araştırma şirketinin uzmanlarının yaptıkları analizler:

BEKİR AĞIRDIR/KONDA

7 Haziran senaryom şöyle:

1 -Seçime katılma oranı yüzde 85-88 aralığında olacağı beklenebilir. Kabaca 46 milyon geçerli oy mertebesinde dağılım oluşacaktır. Yurtdışı seçmenlere dair elimizde hiçbiri veri yoktur. Bu nedenle eğilimlerini tahmin etmek mümkün değilse de milletvekili dağılımına etkileri sınırlı kalsa da HDP'nin baraj sayısına ulaşmasında yurtdışından gelen oy sayısı kritik olacaktır.

2 -HDP barajı geçecek ve dört partili bir meclis oluşacaktır. Araştırmalar üzerinden HDP oy oranı konuşmanın riskini farkında olarak kişisel beklentim HDP'nin barajı geçeceğidir.

3 -Diğer partiler ya da bağımsız adaylar seçim aritmetiğini değiştiremeyeceklerdir. Belki Hüdapar iki ilde bağımız aday seçilmesi zorlayabilirse de diğer partilerde radikal bir değişiklik olmayacak gibi görünmektedir.

4 -AK Parti konforlu iktidar yaşadığı yıllardaki milletvekili sayısını kaybedecektir. Ak Partinin 21 milyon mertebesindeki oyuna ekleme yapamayacağı görülmektedir. AK Parti açısından kritik olan iki nokta vardır. A) 21 Milyon oyunun ne kadarının sandığa gideceği veya koruyacağıdır. Her 450 bin oy tutarındaki gerileme AK Parti oy oranını bir puan aşağıya çekecektir. B) Asimetrik siyasi rekabet nedeniyle MHP ve HDP oylarındaki il bazlı artışlar AK Parti'nin oy oranından daha radikal biçimde milletvekili sayısını değiştirecektir. O nedenle AK Parti'nin kazanacağı milletvekili sayısı her bir ildeki kendi oyu kadar MHP ve HDP'nin o ildeki oylarındaki artışlara bağlı olacaktır.

5 -CHP için kritik olan 11 milyon mertebesine kilitlenmiş oyunu, bu yeni türden kampanya stratejisi ile artırıp artıramayacağı olacaktır.

6 -MHP, AK Parti'den çözülmeden karlı çıkan iki partiden birisidir. Bu nedenle her durumda 2011 oyunu aşacaktır.

7 -7 Haziran'da oluşacak tablo ne bir partinin tek başına beklenen reformları üretebilmesine ne de AK Parti'nin başkanlık hayallerinin vücut bulmasına yetmez. Oluşacak tablo radikal reformlar için ikili ve hatta üçlü ittifakları zorunlu kılacaktır

Eğer 7 Haziran'da oluşan tablo bu çerçevede olursa, ülke için kritik olan şey seçimlerde kimin kaç oy alıp almadığı değildir. Her bir partinin ve Cumhurbaşkanı'nın 8 Haziran sabahı bu tabloyu nasıl okuduğu, bugünkü irrasyonel siyaset anlayışında ne kadar ve nereye kadar değişiklik yapıp, yapamayacağı geleceğimizi belirleyecektir.

ÖZER SENCAR/METROPOLL

AKP'nin 8-11 Mayıs tarihlerinde yaptığımız son araştırma sonuçlarına göre oy desteğinin%43 seviyesinde olduğunu görüyoruz. Cumhurbaşkanlığı seçiminin ardından Eylül 2014'te bu destek%50 seviyesindeydi. AKP Eylül'den itibaren azalan en düşük oy seviyesini%41,7 ile Mart ayında gördü. Nisan (42,5) ve Mayıs (42,8) aylarında ise oy oranını tekrar arttırmaya başladı.

CHP: AZDA OLSA OYU ARTTI AMA YÜZDE 30'UN ÜZERİ ZOR

CHP'nin 8-11 Mayıs tarihlerinde yaptığımız son araştırma sonuçlarına göre oy desteğinin%27 seviyesinde olduğunu görüyoruz. Eylül ayından bu yana CHP'nin oy desteğinde büyük bir değişiklik görülmemektedir fakat göze çarpan gelişme CHP'nin özellikle ön seçimler ve seçim bildirgesinin açıklanmasının ardından kararsız ve partilerinden memnuniyetsiz olan kendi seçmenlerinin parti bağlılıklarını arttırdığıdır. CHP'nin oy oranını hedeflenen üzere%30 üstüne taşıma ihtimalinin olmadığı görülmektedir.

MHP: SÜREÇTEN RAHATSIZ AKP'LİLERİN İLK DURAĞI

MHP'nin Mayıs ayı araştırma sonuçlarına göre oy desteğinin%17 seviyesinde olduğunu görüyoruz. Eylül 2014'te%13 seviyesinde olan MHP oylarının önce 6-7 Ekim Kobani olaylarının ardından%16 seviyesine ve Dolmabahçe mutabakat metninin okunmasının ardından tekrar Mart ayında%18 seviyesine kadar yükseldiği görülmektedir. MHP'deki bu oy artışı, MHP'nin yürütmüş olduğu seçim kampanyasından öte, süreçten rahatsız olan milliyetçi-muhafazakar AKP'li seçmenlerin gidecekleri ilk durağın MHP olmasıyla bağlantılıdır. AKP'den MHP'ye yönelen bu oy kaynağı MHP'nin etkili olamadığı durumda ve/veya AKP'nin geliştireceği söylemlerle evine geri dönebilir. Nitekim, 2011 seçimlerinde kaset suçlamaları ve baraj tehlikesi nedeniyle seçimlerden bir ay önce gerçekleştirilen araştırmalarda%17 seviyesine ulaşmış MHP oyları Erdoğan'ın etkili söylemleriyle%13 seviyesine gerilemiştir.

HDP: DİYANET KAYBETTİRDİ, BOMBALAMA TEKRAR TOPARLAYABİLİR

HDP'nin son araştırma sonuçlarına göre oy oranı%9,2 olarak görülmektedir. 2011 seçimlerinde%6,6 seviyesinde oy almış HDP, Cumhurbaşkanlığı seçiminde%10 barajını zorlamış, söylemleri ve göz ardı edilemeyecek Selahattin Demirtaş etkisiyle de Eylül'den bu yana bu oy desteğini az çok korumayı başarmıştır. Eylül 2014'te%8 seviyesinde olan HDP oy oranı Nisan ayında%10,2 seviyesine yükselmiş ve Mayıs ayı itibariyle%9,2 seviyesine gerilemiştir. 2011'de%6 seviyesinde olan bu oy artışının kaynağını%10 barajı nedeniyle Kürt hareketinin demokratik zeminde temsil edilememesi endişesi taşıyan%3 seviyesinde AKP'li muhafazakar Kürt seçmenler ve HDP'nin yürütmüş olduğu Erdoğan karşıtlığı üzerinden stratejik oy verme eğilimde olan seçmenler oluşturmaktadır. HDP'ye yönelen bu oy desteğinin Mayıs ayında gözlenen 1 puanlık düşüşünün nedenini özellikle HDP'nin Diyanet ve Demirtaş'ın "Taksim-Kabe" açıklamalarında aramak anlamlıdır. Yapılan bu açıklamalar özellikle Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından din merkezli bir kampanyaya dönüştürülmüş ve görünen o ki, bir grup AKP kökenli ama bu seçimde çeşitli gerekçelerle HDP'ye oy verme eğilime sahip seçmen üzerinde etkili olma potansiyeline sahip olmuştur. Ayrıca Erdoğan ve AKP karşıtlığı üzerinden HDP'ye yönelmiş stratejik oy kullanma eğilimindeki seçmenin de oy tercihi kesinleşmiş görünmemektedir. Anlaşılan o ki; HDP seçime baraj riskiyle girecektir.

Ancak şunu eklemek gerekir ki, son bombalı saldırılar Diyanet tartışmaları ile kaybedilen seçmen kitlesini yeniden HDP'ye çekebilir. Bu durumun etkilerini önümüzdeki araştırmalarda daha net görebiliriz.

İHSAN AKTAŞ/GENAR

PARTİLERİN DURUMU NASIL?

Partilerin durumuna gelecek olursak, AK Parti toplum oyunun yarıya yakınını elinde tutmayı başarmış durumdadır. Yapmış olduğu hizmetleri ekonomiye getirdikleri istikrarı ülkenin bu günkü şartlarını anlatarak oylarını muhafaza etmeye çalışıyorlar. Seçimin başlangıç günlerinde toplumun yeni taleplerine algılanmakta zorlanmış gözüktü fakat bugünlerde yeni toplumun yeni taleplerine hızlı bir şekilde adapte olmuş gözüküyor.

CHP bundan önceki seçimlerde yaptığının hilafına seçime ekonomik vaatler, emekliler, çalışanlara vaat ettikleriyle girdi. Başlangıçta AK Parti'nin çıkışlarıyla popülerlik kazanan kampanya gün geçtikçe sıradanlaşmaya başladı. Küçük partilerin devreye girerek artarda asgari ücret, emekli maaşı açıklamaları bir bakıma CHP kampanyasının da sulanmasına sebep oldu Haydar Baş örneğinde olduğu gibi.

MHP, CHP'ye benzer politikalar ortaya koymakla beraber herhangi bir siyasi söylem geliştirmeden oy devşirme pozisyonu yakalamıştır. Siyaset gündeminde HDP konuşulup tartışıldıkça MHP gündeme gelmektedir. MHP'nin vaatlerinden ziyade tutmuş olduğu pozisyon kendisine oy kazandırmaktadır.

HDP, çözüm süreci ile başlayan tartışmalarda terörden kendisini ayrıştırmış gözüken HDP ilk başlarda AK Parti'nin dindar tabanından oy almaya başladı. CHP'nin Alevi yoğunluklu bir liste çıkarması Batı'dan HDP'ye kayan oyları durdurmuştur. HDP için tek çıkar yol AK Partili dindar seçmene yönelmek kalmıştır ki ortaya atılan iddialı din ve diyanet tartışmaları dindarların HDP'ye olan ilgisinde soru işaretleri oluşturmuştur.


Çarşı davasında kararın bugün açıklanması bekleniyor

Gezi olayları sırasında hükümete darbe girişiminde bulunduğu iddia edilen 35 sanığın yargılandığı Çarşı davasında mahkeme heyetinin kararı bugün açıklaması bekleniyor

Alman askerleri Türkiye'ye destek verecek

NATO öncülüğünde Alman AWACS uçakları Türkiye'ye yardım amacıyla gönderilecek

Japon deprem uzmanından Türkiye'ye uyarı

Japonya Yurt Dışı İnşaat Şirketleri Derneği Genel Sekreteri ve Deprem Uzmanı Yoshinori Moriwaki, Türkiye'de banyo, tuvalet ve mutfak yapılarının zayıf olduğunu belirterek, bu nedenle deprem anında yatak odası ve salonların tercih edilmesi gerektiğini söyledi